Giriş yap
KPSS TürkçeZorluk: Zor

Türkçede “-yor” eki dışındaki bazı durumlarda da ünlü daralması görülebilir. Özellikle “demek” ve “yemek” fiillerine “-ecek” veya “-en” gibi ekler getirildiğinde araya giren “y” sesi, fiil kökündeki “e” sesini daraltır.

Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu açıklamaya uygun bir kullanım vardır?

  1. ASınav sonuçlarını büyük bir heyecanla gözlüyor.
  2. BBana diyecek söz bırakmadığı için sessizce uzaklaştım.
  3. CNeden böyle davrandığını bir türlü anlamıyorum.
  4. DEski fotoğraflara bakıp geçmişi özlüyor.
  5. EHer sabah aynı saatte kalkıp yürüyüşe çıkmayı bekliyor.
Cevabı ve açıklamayı göster

Doğru cevap: B) Bana diyecek söz bırakmadığı için sessizce uzaklaştım.

“Diyecek” sözcüğü, “de-” fiil köküne “-ecek” gelecek zaman ekinin getirilmesiyle oluşmuştur. İki ünlü arasına giren “y” kaynaştırma ünsüzü, kendinden önceki geniş ünlü olan “e”yi daraltarak “i”ye çevirmiştir (de-y-ecek → diyecek). Diğer seçeneklerdeki daralmalar “-yor” ekinden kaynaklanmaktadır.