Giriş yap
KPSS TürkçeZorluk: Orta

Yer-yön zarfları (içeri, dışarı, yukarı, aşağı vb.) cümlede çekim eki aldıklarında adlaşır ve cümlenin farklı ögeleri olabilirler. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yer-yön zarfı, adlaşarak cümlenin öznesi görevinde kullanılmıştır?

  1. AArabanı biraz daha geriye park edebilir misin?
  2. BMerdivenlerden yukarıyı kontrol etmeden sakın uyumayın.
  3. CÇocuklar, sesleri duyunca hemen içeriye koştular.
  4. DBiraz ileri giderseniz aradığınız dükkânı göreceksiniz.
  5. EBinanın dışarısı, içerisinden çok daha soğuktu.
Cevabı ve açıklamayı göster

Doğru cevap: E) Binanın dışarısı, içerisinden çok daha soğuktu.

Yer-yön zarfları, yalın hâlde kullanılıp bir fiili veya fiilimsiyi belirttiğinde zarf olur. "-e, -de, -den, -i" gibi çekim eklerini aldıklarında ise adlaşırlar. Soruda, adlaşan bir yer-yön zarfının cümlenin öznesi olması istenmektedir. "Binanın dışarısı, içerisinden çok daha soğuktu." cümlesinde "soğuk olan ne?" sorusuna "binanın dışarısı" cevabı alınır. Burada "dışarı" sözcüğü iyelik eki (-sı) alarak adlaşmış ve "binanın" tamlayanıyla bir ad tamlaması kurarak cümlenin öznesi görevini üstlenmiştir. Diğer seçeneklerde adlaşan yer-yön zarfları dolaylı tümleç veya belirtili nesne görevindedir.