KPSS Tarih

XIX. Yüzyılda Osmanlı Devleti (Dağılma Dönemi) bilgi kartları

100 kart. Kartı çevir, cevabı ve açıklamasını gör; bildiklerini işaretle, kalanları tekrar et.

Kart 1 / 1000 biliyorum0 tekrar
Soru · 1Zor
Tanzimat Fermanı'nı (Gülhane Hatt-ı Hümayunu) ilan eden Osmanlı padişahı kimdir?

Cevabı görmek için karta dokun

Klavye: Boşluk kartı çevirir · ← tekrar et · → biliyorum

Bu konuda 0/100 kartı biliyorsun

Bütün kartlar

Kartların hepsi bir arada; cevabı görmek için “Cevabı göster”e dokun.

  1. 1
    Tanzimat Fermanı'nı (Gülhane Hatt-ı Hümayunu) ilan eden Osmanlı padişahı kimdir?
    Cevabı göster
    Sultan Abdülmecid
    Tanzimat Fermanı, 1839 yılında Hariciye Nazırı Mustafa Reşit Paşa tarafından Gülhane Parkı'nda okunarak ilan edilmiştir. Bu fermanla padişahın yetkileri ilk kez kanun gücüyle sınırlandırılmıştır.
  2. 2
    Mısır Valisi Kavalalı Mehmet Ali Paşa'nın isyanı sonucunda Osmanlı Devleti'nin Rusya ile imzaladığı ve "denize düşen yılana sarılır" sözüyle anılan ittifak antlaşması hangisidir?
    Cevabı göster
    Hünkar İskelesi Antlaşması (1833)
    Bu antlaşma ile Osmanlı, Boğazlar üzerindeki egemenlik hakkını tek başına son kez kullanmıştır. Rusya'ya Boğazlar'dan geçiş konusunda imtiyazlar tanınması, Boğazlar Sorunu'nu uluslararası bir boyut kazandırmıştır.
  3. 3
    II. Mahmut döneminde Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılması olayına verilen isim nedir?
    Cevabı göster
    Vaka-i Hayriye (Hayırlı Olay)
    1826 yılında gerçekleşen bu olayla birlikte, Osmanlı ordusunun modernleşmesi yolundaki en büyük engel kaldırılmış ve yerine Asakir-i Mansure-i Muhammediye adıyla yeni bir ordu kurulmuştur.
  4. 4
    1853-1856 Kırım Savaşı sırasında Osmanlı Devleti'nin ilk dış borcu hangi ülkeden alınmıştır?
    Cevabı göster
    İngiltere
    Kırım Savaşı'nın yüksek maliyeti, Osmanlı ekonomisini zorlamış ve devlet, tarihinde ilk kez dış borçlanmaya gitmek zorunda kalmıştır. Bu durum, ilerleyen yıllarda Düyun-u Umumiye'nin kurulmasına zemin hazırlayacaktır.
  5. 5
    Yunanistan'ın Osmanlı Devleti'nden ayrılarak bağımsızlığını kazandığı antlaşma hangisidir?
    Cevabı göster
    Edirne Antlaşması (1829)
    1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı sonucunda imzalanan bu antlaşma ile Osmanlı Devleti, ilk kez bir Balkan ulusunun bağımsızlığını tanımak zorunda kalmıştır.
  6. 6
    93 Harbi (1877-78 Osmanlı-Rus Savaşı) sonrası imzalanan ancak büyük devletlerin müdahalesiyle yürürlüğe girmeyen antlaşma hangisidir?
    Cevabı göster
    Ayastefanos (Yeşilköy) Antlaşması
    Bu antlaşmanın ağır şartları, özellikle Bulgaristan'a tanınan geniş sınırlar, İngiltere ve Avusturya-Macaristan'ın çıkarlarına ters düştüğü için Berlin Konferansı'nda yeniden düzenlenmiştir.
  7. 7
    Osmanlı Devleti'nin Kırım Savaşı sonucunda imzaladığı Paris Antlaşması'nda "Avrupa Devleti" sayılmasını sağlayan ve Avrupalı devletlerin baskısıyla ilan edilen ferman hangisidir?
    Cevabı göster
    Islahat Fermanı (1856)
    Bu ferman, Tanzimat Fermanı'nı tamamlar nitelikte olup özellikle gayrimüslim tebaanın haklarını genişletmiş ve onlara Müslümanlarla tam bir eşitlik vadetmiştir.
  8. 8
    Osmanlı tarihinde halkın seçtiği temsilcilerden oluşan ilk meclisin (Meclis-i Mebusan) açılmasına ve ilk anayasanın (Kanun-i Esasi) ilan edilmesine yol açan gelişme nedir?
    Cevabı göster
    Birinci Meşrutiyet'in İlanı (1876)
  9. 9
    Sırbistan, Karadağ ve Romanya'nın bağımsız olduğu, Kars, Ardahan ve Batum'un Rusya'ya bırakıldığı ve Bosna-Hersek'in yönetiminin geçici olarak Avusturya'ya verildiği antlaşma hangisidir?
    Cevabı göster
    Berlin Antlaşması (1878)
    Bu antlaşma, Ayastefanos Antlaşması'nın yerine imzalanmış ve Osmanlı Devleti için yine büyük toprak kayıplarına neden olmuştur.
  10. 10
    Osmanlı Devleti'nin Kuzey Afrika'da kaybettiği ilk toprak parçası ve bu toprağı işgal eden devlet hangisidir?
    Cevabı göster
    Toprak: Cezayir
    Devlet: Fransa (1830)
    Fransa'nın 1830'da Cezayir'i işgal etmesi, Osmanlı Devleti'nin dağılma sürecinde Kuzey Afrika'daki toprak kayıplarının başlangıcı olmuştur.
  11. 11
    II. Mahmut ile Ayanlar arasında imzalanan ve padişahın yetkilerini ilk kez sınırlayan belge hangisidir?
    Cevabı göster
    Sened-i İttifak (1808)
    Bu belge, Osmanlı tarihinde padişahın yetkilerini kısıtlayan ilk anayasal gelişme olarak kabul edilir ve İngiltere'deki Magna Carta'ya benzetilir.
  12. 12
    Osmanlı tarihinde yurt dışına seyahat eden ilk ve tek padişah kimdir?
    Cevabı göster
    Sultan Abdülaziz
    Sultan Abdülaziz, 1867 yılında Avrupa'ya bir gezi düzenleyerek Fransa, İngiltere ve Avusturya-Macaristan gibi ülkeleri ziyaret etmiştir.
  13. 13
    Rusya'nın, Balkanlardaki Slav kökenli halkları Osmanlı'ya karşı kışkırtmak için kullandığı siyasi ideolojinin adı nedir?
    Cevabı göster
    Panslavizm Politikası
    Panslavizm, tüm Slav halklarını Rusya'nın liderliğinde birleştirme idealidir ve XIX. yüzyılda Osmanlı'nın Balkanlardaki toprak kayıplarının en önemli nedenlerinden biridir.
  14. 14
    1841'de imzalanan ve Boğazlar'ın barış zamanında tüm devletlerin savaş gemilerine kapatılmasını kararlaştırarak Boğazlar sorununa uluslararası bir statü kazandıran antlaşma hangisidir?
    Cevabı göster
    Londra Boğazlar Sözleşmesi
    Bu sözleşme ile Boğazlar üzerindeki Osmanlı egemenliği zayıflamış ve Boğazlar'ın statüsü Avrupalı büyük devletlerin garantisi altına girmiştir.
  15. 15
    Osmanlı Devleti'nin dış borçlarını ödeyememesi üzerine 1881'de alacaklı devletler tarafından kurulan ve devletin önemli gelir kaynaklarına el koyan idarenin adı nedir?
    Cevabı göster
    Düyûn-ı Umûmiye İdaresi (Genel Borçlar İdaresi)
    Bu idarenin kurulması, Osmanlı Devleti'nin ekonomik bağımsızlığını büyük ölçüde kaybettiğinin bir göstergesidir.
  16. 16
    1838'de İngiltere ile imzalanan ve Osmanlı'nın iç gümrüklerini kaldırarak ülkeyi yabancı mallar için açık pazar haline getiren ticaret antlaşması hangisidir?
    Cevabı göster
    Balta Limanı Ticaret Antlaşması
    Bu antlaşma, Osmanlı yerli sanayisinin çökmesine ve ekonominin dışa bağımlı hale gelmesine yol açmıştır. Kavalalı Mehmet Ali Paşa isyanında İngiliz desteğini almak için imzalanmıştır.
  17. 17
    Osmanlı Devleti'nde çıkarılan ilk resmi gazete hangisidir?
    Cevabı göster
    Takvim-i Vekayi (1831)
    II. Mahmut döneminde çıkarılan bu gazete, devletin resmi duyurularını ve yasalarını halka ulaştırmak amacıyla kurulmuştur.
  18. 18
    Avrupalı devletlerin, Osmanlı Devleti'nin zayıflamasıyla ortaya çıkan topraklarının paylaşımı ve Boğazlar'ın statüsü gibi konuları ifade etmek için kullandıkları siyasi terim nedir?
    Cevabı göster
    Şark Meselesi (Doğu Sorunu)
    Şark Meselesi terimi ilk kez 1815 Viyana Kongresi'nde kullanılmıştır ve XIX. yüzyıl boyunca Avrupa diplomasisinin ana gündem maddelerinden biri olmuştur.
  19. 19
    Tanzimat Fermanı ile eyaletlerde kurulan ve üyeleri halk tarafından seçilen meclislerin adı nedir?
    Cevabı göster
    Muhassıllık Meclisleri
    Bu meclisler, vergi toplama (tahsilat) işlerini düzenlemek amacıyla kurulmuş ve yerel yönetimde halkın temsil edildiği ilk organlar olmuştur.
  20. 20
    I. Meşrutiyet'in ilan edilmesinde etkili olan ve "Jön Türkler" olarak da bilinen aydın grubunun asıl adı nedir?
    Cevabı göster
    Genç Osmanlılar Cemiyeti (Yeni Osmanlılar)
    Namık Kemal, Ziya Paşa ve Şinasi gibi aydınların öncülük ettiği bu grup, anayasal ve meşruti bir yönetimi savunmuştur. Jön Türkler ise daha sonra II. Meşrutiyet döneminde etkili olan İttihat ve Terakki üyeleri için kullanılmıştır.
  21. 21
    1827'de, Yunan isyanı sırasında Osmanlı'nın Yunanistan'a özerklik vermeyi reddetmesi üzerine İngiliz, Fransız ve Rus donanmalarının Osmanlı-Mısır donanmasını yaktığı deniz baskını hangisidir?
    Cevabı göster
    Navarin Baskını
    Bu olay, Yunanistan'ın bağımsızlık sürecini hızlandırmış ve Osmanlı Devleti'ni donanma gücü açısından zayıflatmıştır.
  22. 22
    Osmanlı Devleti'nin ilk medeni kanunu olan Mecelle-i Ahkâm-ı Adliyye'yi hazırlayan komisyonun başkanlığını yapan devlet adamı kimdir?
    Cevabı göster
    Ahmet Cevdet Paşa
    Mecelle, şer'i hukuk temel alınarak hazırlanmış, ancak modern bir kanun sistematiği içinde sunulmuş bir borçlar, eşya ve yargılama hukuku kanunudur.
  23. 23
    Balkan bunalımını görüşmek üzere 1876'da İstanbul'da toplanan ve tam bu konferans sırasında Osmanlı'nın I. Meşrutiyet'i ilan ederek dış müdahaleyi önlemeye çalıştığı uluslararası konferansın adı nedir?
    Cevabı göster
    Tersane Konferansı (İstanbul Konferansı)
    Osmanlı Devleti, Kanun-i Esasi'yi bu konferansın toplandığı gün ilan ederek "artık anayasal bir düzenimiz var, iç işlerimize karışmanıza gerek yok" mesajı vermeyi amaçlamıştır.
  24. 24
    Sultan Abdülmecid tarafından yaptırılan ve Topkapı Sarayı'nın yerine Osmanlı Devleti'nin ana idari merkezi haline gelen saray hangisidir?
    Cevabı göster
    Dolmabahçe Sarayı
    Dolmabahçe Sarayı, Batı mimari üsluplarının bir karışımı olup, Osmanlı'nın Batılılaşma arzusunun mimarideki en önemli sembollerinden biridir.
  25. 25
    Hem Tanzimat Fermanı'nın (1839) hem de Islahat Fermanı'nın (1856) hazırlanmasında kilit rol oynayan ve "Gülhane Hatt-ı Hümayunu"nu bizzat okuyan ünlü Osmanlı sadrazamı kimdir?
    Cevabı göster
    Koca Mustafa Reşit Paşa
    Mustafa Reşit Paşa, Tanzimat döneminin en önemli devlet adamlarından biridir ve Osmanlı Devleti'nin modernleşme çabalarının öncüsü olarak kabul edilir.
  26. 26
    Tanzimat Dönemi'nde Osmanlı tebaası ile yabancı devlet vatandaşları arasındaki davalara bakmak için kurulan mahkemelerin adı nedir?
    Cevabı göster
    Karma Ticaret Mahkemeleri
    Bu mahkemelerde hem Osmanlı hem de yabancı hakimler görev yapardı ve kapitülasyonların yarattığı hukuki sorunları çözmeyi amaçlardı.
  27. 27
    Osmanlı Devleti'nde kurulan ilk modern üniversite olarak kabul edilen eğitim kurumunun adı nedir?
    Cevabı göster
    Darülfünun
    "Bilimler Evi" anlamına gelen Darülfünun, çeşitli kesintilere uğrasa da 1933'te İstanbul Üniversitesi'ne dönüştürülerek modern Türk üniversitesinin temelini atmıştır.
  28. 28
    Osmanlı Devleti'nde modern anlamda ilk posta teşkilatı hangi padişah döneminde kurulmuştur?
    Cevabı göster
    Sultan Abdülmecid
    1840 yılında kurulan Posta Teşkilatı, Tanzimat döneminde devletin merkezileşmesini ve modernleşmesini sağlayan önemli adımlardan biridir.
  29. 29
    93 Harbi sırasında ordularıyla İstanbul Yeşilköy'e (Ayastefanos) kadar gelen Rus komutan kimdir?
    Cevabı göster
    Grandük Nikola
    Rus ordularının İstanbul'un kapılarına kadar dayanması, Osmanlı tarihinde büyük bir travma yaratmış ve Ayastefanos Antlaşması'nın imzalanmasına yol açmıştır.
  30. 30
    II. Abdülhamid'i tahttan indirmek ve V. Murad'ı tekrar padişah yapmak amacıyla başarısız bir darbe girişiminde bulunan ve bu olay sonrası öldürülen Genç Osmanlı aydını kimdir?
    Cevabı göster
    Ali Suavi (Çırağan Baskını)
    1878'de gerçekleşen bu olay, II. Abdülhamid'in yönetimini daha da sertleştirmesine ve istibdat döneminin pekişmesine neden olan önemli gelişmelerden biridir.
  31. 31
    Osmanlı İmparatorluğu'nda bir Türk tarafından çıkarılan ilk özel gazete hangisidir ve kimler tarafından çıkarılmıştır?
    Cevabı göster
    Tercüman-ı Ahvâl. Şinasi ve Agah Efendi tarafından 1860'ta çıkarılmıştır.
    Bu gazete, ilk resmi gazete olan Takvim-i Vekayi'den farklı olarak, devlet kontrolü dışında çıkarılan ilk özel Türkçe gazete olmasıyla önem taşır ve Tanzimat dönemi aydınlanmasına büyük katkı sağlamıştır.
  32. 32
    Osmanlı Devleti'nin 1878 Berlin Antlaşması'nda Rusya'ya karşı destek bulmak amacıyla, yönetimi geçici olarak hangi devlete ve hangi toprağını bırakmıştır?
    Cevabı göster
    İngiltere'ye Kıbrıs adasının yönetimini bırakmıştır.
    Bu anlaşma, İngiltere'nin Doğu Akdeniz'deki stratejik çıkarlarını güvence altına alırken, Osmanlı Devleti için önemli bir toprak kaybının başlangıcı olmuştur. "Geçici" denilmesine rağmen Kıbrıs bir daha Osmanlı yönetimine girmemiştir.
  33. 33
    Tanzimat Fermanı ile başlayan dönemde, din, dil ve ırk ayrımı gözetmeksizin tüm Osmanlı tebaasını eşit haklara sahip vatandaşlar olarak birleştirmeyi amaçlayan fikir akımının adı nedir?
    Cevabı göster
    Osmanlıcılık (İttihad-ı Anasır)
    Bu fikir akımı, imparatorluğun dağılmasını önlemek amacıyla geliştirilmiş ve I. Meşrutiyet'in ilanında da temel ideoloji olmuştur. Ancak Balkan uluslarının isyanları ve bağımsızlıklarını kazanmalarıyla başarısızlığa uğramıştır.
  34. 34
    1864 yılında yayınlanan Vilayet Nizamnamesi ile Osmanlı taşra teşkilatını modern bir yapıya kavuşturan ve bu reformla "Tuna Valiliği"nde pilot uygulama yapan ünlü devlet adamı kimdir?
    Cevabı göster
    Midhat Paşa
    Midhat Paşa, bu nizamname ile vilayet, liva (sancak), kaza ve nahiye şeklinde bir idari taksimat oluşturmuş, bu yapı modern Türkiye Cumhuriyeti'nin il ve ilçe sisteminin de temelini atmıştır.
  35. 35
    Sultan II. Abdülhamid döneminde, Panislamizm politikası doğrultusunda inşa edilen ve Şam ile Medine'yi birbirine bağlayan demiryolu hattının adı nedir?
    Cevabı göster
    Hicaz Demiryolu
    Tamamen Müslümanların bağışlarıyla ve Osmanlı mühendisleri tarafından yapılan bu proje, hem hac yolculuğunu kolaylaştırmayı hem de devletin bölgedeki askeri ve siyasi otoritesini artırmayı hedeflemiştir.
  36. 36
    Tanzimat Fermanı sonrası yapılan reformları denetlemek, yeni kanun ve nizamnameler hazırlamak amacıyla kurulan yüksek danışma ve yargı meclisinin adı nedir?
    Cevabı göster
    Meclis-i Vâlâ-yı Ahkâm-ı Adliye
    Bu meclis, daha sonra 1868'de yasama görevini üstlenen Şûrâ-yı Devlet (Danıştay) ve yüksek mahkeme görevini üstlenen Divân-ı Ahkâm-ı Adliye (Yargıtay) olarak ikiye ayrılmıştır.
  37. 37
    1897'de Osmanlı Devleti ile Yunanistan arasında yapılan ve Osmanlı ordusunun kesin zaferine rağmen Avrupalı devletlerin müdahalesiyle Girit'e özerklik verilmesiyle sonuçlanan savaş hangisidir?
    Cevabı göster
    Dömeke Meydan Muharebesi (1897 Osmanlı-Yunan Savaşı)
    Bu savaş, Osmanlı ordusunun 19. yüzyılda kazandığı son büyük meydan muharebesi olarak tarihe geçmiştir. Mustafa Kemal Atatürk, bu savaşa katılmayı çok istemiş ancak öğrenci olduğu için katılamamıştır.
  38. 38
    1889'da Askeri Tıbbiye öğrencileri tarafından II. Abdülhamid yönetimine karşı kurulan ve daha sonra İttihat ve Terakki Cemiyeti'ne dönüşecek olan gizli örgütün ilk adı nedir?
    Cevabı göster
    İttihad-ı Osmanî Cemiyeti
    İshak Sükûti, Abdullah Cevdet, İbrahim Temo gibi öğrenciler tarafından kurulan bu cemiyet, Jön Türk hareketinin en önemli ve etkili kolu haline gelerek II. Meşrutiyet'in ilanını sağlamıştır.
  39. 39
    II. Mahmut döneminde kurulan Asakir-i Mansure-i Muhammediyye ordusuna subay yetiştirmek amacıyla Sultan Abdülmecid döneminde açılan modern askeri okulun adı nedir?
    Cevabı göster
    Mekteb-i Harbiye (Harp Okulu)
    Günümüzdeki Kara Harp Okulu'nun temelini oluşturan bu kurum, Batılı tarzda eğitim vererek Osmanlı ordusunun modernleşmesinde kilit bir rol oynamıştır.
  40. 40
    1878 yılında Girit'teki Rumların isyanı üzerine, adaya geniş çaplı imtiyazlar tanıyarak gerginliği azaltmayı amaçlayan ve Avrupalı devletlerin de müdahil olduğu fermanın adı nedir?
    Cevabı göster
    Halepa Fermanı
    Bu fermanla Girit valisinin Hristiyan olması, Rumcanın resmi dil kabul edilmesi gibi önemli ayrıcalıklar tanınmış, bu durum adanın Yunanistan'a bağlanma sürecini hızlandırmıştır.
  41. 41
    II. Mahmut döneminde, Divan-ı Hümayun'un kaldırılarak yerine kurulan ve modern kabine sisteminin temelini oluşturan kurumların genel adı nedir?
    Cevabı göster
    Nazırlıklar (Heyet-i Vükelâ)
    II. Mahmut, devlet yönetimini merkezileştirmek ve modernleştirmek amacıyla asırlardır var olan Divan teşkilatını lağvetmiş, yerine Batı tarzı bakanlıklar (Nazırlıklar) kurmuştur. Bu, modern Türk hükümet sisteminin başlangıcı sayılır.
  42. 42
    1831 yılında II. Mahmut tarafından sadece erkek nüfusu ve hayvanları saymak amacıyla yapılan, Osmanlı tarihindeki ilk modern nüfus sayımının temel amacı neydi?
    Cevabı göster
    Asker ve vergi kaynaklarını tespit etmek.
    Bu sayım, yeni kurulan Asakir-i Mansure-i Muhammediyye'ye alınacak asker sayısını ve toplanacak vergi miktarını belirlemek için yapılmıştır. Kadınlar ve çocuklar sayıma dahil edilmemiştir.
  43. 43
    Sultan Abdülaziz döneminde, sivil toplum tarafından finanse edilerek kurulan ve özellikle Müslüman yetim çocukların eğitimi için açılan modern okulun adı nedir?
    Cevabı göster
    Darüşşafaka (1863)
    "Şefkat Yuvası" anlamına gelen Darüşşafaka, Cemiyet-i Tedrisiyye-i İslamiye tarafından kurulmuş ve Osmanlı eğitim tarihinde sivil toplumun öncülük ettiği önemli bir eğitim kurumu olmuştur.
  44. 44
    1878 Berlin Antlaşması sonrasında II. Abdülhamid'in meclisi tatil edip Kanun-i Esasi'yi askıya almasıyla başlayan ve 1908'e kadar süren döneme ne ad verilir?
    Cevabı göster
    İstibdat Dönemi
    II. Abdülhamid, 93 Harbi'ndeki yenilgi ve meclisteki azınlık mebuslarının tutumlarını gerekçe göstererek anayasal yönetime ara vermiştir. Bu dönem, merkeziyetçi ve sıkı bir yönetimle karakterize edilir.
  45. 45
    1863 yılında Mithat Paşa'nın öncülüğüyle çiftçilere düşük faizli kredi sağlamak amacıyla kurulan ve günümüzdeki Ziraat Bankası'nın temelini oluşturan sandıkların adı nedir?
    Cevabı göster
    Memleket Sandıkları
    Tuna Valisi Mithat Paşa tarafından kurulan bu sandıklar, tefecilerin elindeki çiftçiyi kurtarmak ve tarımsal üretimi desteklemek amacıyla oluşturulmuş başarılı bir yerel kalkınma modelidir.
  46. 46
    Osmanlı Devleti'nin ilk kağıt parası olan ve Sultan Abdülmecid döneminde bastırılan paranın adı nedir?
    Cevabı göster
    Kaime-i Mutebere (veya kısaca Kaime)
    Kırım Savaşı'nın getirdiği mali zorluklar nedeniyle basılan bu kağıt paralar, aslında birer borç senedi niteliğindeydi ve zamanla değer kaybederek enflasyona yol açmıştır.
  47. 47
    Tanzimat Dönemi'nde sivil yönetici (mülki idare amiri) yetiştirmek amacıyla 1859'da kurulan ve günümüzde Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nin temelini oluşturan yüksekokulun adı nedir?
    Cevabı göster
    Mekteb-i Mülkiye
    Bu okul, Osmanlı bürokrasisinin modernleşmesinde ve yetişmiş idareci ihtiyacının karşılanmasında kritik bir rol oynamıştır.
  48. 48
    Sultan Abdülhamid döneminde, Osmanlı-Japon ilişkilerini geliştirmek amacıyla Japonya'ya gönderilen ancak dönüş yolunda 1890'da bir fırtına sonucu batan ve 500'den fazla denizcinin şehit olduğu trajik olaya konu olan geminin adı nedir?
    Cevabı göster
    Ertuğrul Fırkateyni
    Bu facia, iki ülke halkları arasında derin bir dostluk ve dayanışma bağının kurulmasına vesile olmuş, Türk-Japon ilişkilerinde sembolik bir öneme sahip olmuştur.
  49. 49
    1876 Kanun-i Esasi'sine göre padişahın, "kamu düzenini bozduğu iddia edilen kişileri" mahkeme kararı olmaksızın sürgüne göndermesine imkan tanıyan ve II. Abdülhamid tarafından sıkça kullanılan tartışmalı maddenin numarası nedir?
    Cevabı göster
    113. Madde
    Bu madde, padişaha olağanüstü yetkiler tanıyarak temel hak ve özgürlükleri kısıtladığı için Jön Türkler ve diğer muhalif gruplar tarafından yoğun şekilde eleştirilmiştir. 1909'daki anayasa değişikliği ile kaldırılmıştır.
  50. 50
    II. Mahmut tarafından kaldırılan Yeniçeri Ocağı'nın yerine kurulan Asakir-i Mansure-i Muhammediyye ordusunun yanı sıra, eyaletlerde güvenliği sağlamak amacıyla oluşturulan yedek ordu birliğinin adı nedir?
    Cevabı göster
    Redif Birlikleri
    Redif teşkilatı, modern bir yedek ordu sistemi kurma çabasının bir parçasıydı. Askerlik hizmetini tamamlayanlar, kendi bölgelerindeki Redif birliklerine kaydedilir ve barış zamanında eğitimlerine devam ederlerdi.
  51. 51
    Sultan Abdülaziz'in tahttan indirilip yerine V. Murad'ın geçirilmesiyle sonuçlanan, ancak V. Murad'ın akli dengesinin bozulması üzerine kısa süren darbeyi organize eden grup kimdir?
    Cevabı göster
    Genç Osmanlılar (Jön Türkler)
    Mithat Paşa, Namık Kemal ve Ziya Paşa gibi aydınların öncülük ettiği bu grup, meşruti bir yönetim kurmayı amaçlıyordu.
  52. 52
    II. Mahmut döneminde, Batı tarzı müzik eğitimi vermek ve mızıka takımı oluşturmak amacıyla İtalyan müzisyen Giuseppe Donizetti'nin getirilerek kurduğu kurumun adı nedir?
    Cevabı göster
    Mızıka-yı Hümayun
    Bu kurum, hem sarayın bando ihtiyacını karşılamış hem de Osmanlı'da Batı müziğinin yayılmasında öncü rol oynamıştır. Günümüzdeki Cumhurbaşkanlığı Senfoni Orkestrası'nın temelini oluşturur.
  53. 53
    1868'de kurulan ve Fransız 'Conseil d'État' modeli örnek alınarak oluşturulan, hem bir yüksek idare mahkemesi hem de bir danışma organı olarak görev yapan kurum hangisidir?
    Cevabı göster
    Şura-yı Devlet
    Tanzimat döneminin en önemli idari ve hukuki reformlarından biridir. Günümüzdeki Danıştay'ın temelini oluşturur. Aynı dönemde kurulan Divan-ı Ahkam-ı Adliye ise Yargıtay'ın temelidir.
  54. 54
    II. Abdülhamid döneminde, din ve ırk farkı gözetmeksizin fakir, kimsesiz çocuklar ile yaşlı ve muhtaçların bakımı için kurulan kapsamlı sosyal yardım kurumunun adı nedir?
    Cevabı göster
    Darülaceze
    1895 yılında kurulan bu kurum, günümüzde de faaliyetlerine devam etmektedir ve II. Abdülhamid'in en önemli sosyal projelerinden biri olarak kabul edilir.
  55. 55
    1840 yılında ilan edilen ve Tanzimat Fermanı'nın ilkelerine dayanan ilk Osmanlı ceza kanununun (Kanun-ı Ceraim) en belirgin özelliği nedir?
    Cevabı göster
    Rütbe ve makam farkı gözetmeksizin kanun önünde eşitlik ilkesini getirmesidir.
    Bu kanunla birlikte, Osmanlı hukuk sisteminde suç ve cezanın şahsiliği ilkesi benimsenmiş ve keyfi cezalara son verilmesi amaçlanmıştır.
  56. 56
    1877-78 Osmanlı-Rus Savaşı (93 Harbi) sırasında, Plevne'de Rus ve Rumen ordularına karşı yaptığı aylarca süren kahramanca savunma ile "Plevne Kahramanı" olarak anılan Osmanlı paşası kimdir?
    Cevabı göster
    Gazi Osman Paşa
    Gazi Osman Paşa'nın direnişi, Rus ordusunun İstanbul'a ilerleyişini önemli ölçüde yavaşlatmış ve dünya askeri tarihinde büyük bir takdir toplamıştır.
  57. 57
    1858 yılından itibaren, kız çocuklarının eğitimi için açılan ilk ortaokul düzeyindeki okullara ne ad verilmiştir?
    Cevabı göster
    Kız Rüştiyeleri
    Tanzimat Dönemi'nde eğitim alanında yapılan önemli yeniliklerden biri olan Kız Rüştiyeleri, kadınların sosyal hayata katılımının artmasında önemli bir adım olmuştur.
  58. 58
    Osmanlı Devleti'nin dağılmasını önlemek amacıyla, tüm Müslümanları halifenin (padişahın) liderliğinde birleştirmeyi hedefleyen ve özellikle II. Abdülhamid tarafından benimsenen fikir akımı hangisidir?
    Cevabı göster
    İslamcılık (Panislamizm veya Ümmetçilik)
    Bu politika ile özellikle Balkanlar'daki toprak kayıplarından sonra, imparatorluğun Arap ve diğer Müslüman nüfusunu bir arada tutmak hedeflenmiştir.
  59. 59
    1851'de kurulan, Osmanlı'da modern bilimsel düşünceyi geliştirmek, ders kitapları hazırlamak ve bilimsel terimlere Türkçe karşılıklar bulmak amacıyla faaliyet gösteren ilk bilim akademisinin adı nedir?
    Cevabı göster
    Encümen-i Daniş
    Fransız Akademisi örnek alınarak kurulan bu kurum, kalıcı olamasa da Ahmet Cevdet Paşa gibi önemli isimlerin çalışmalarıyla Osmanlı bilim ve kültür hayatına önemli katkılar sağlamıştır.
  60. 60
    1869 yılında, farklı milletlerden ve dinlerden öğrencilerin bir arada okuyarak "Osmanlılık" bilincini kazanması amacıyla açılan, dönemin en modern ve elit lisesinin adı nedir?
    Cevabı göster
    Mekteb-i Sultani (Galatasaray Lisesi)
    Fransızca eğitim veren bu okul, Osmanlı bürokrasisine ve aydın hayatına çok sayıda önemli devlet adamı ve entelektüel yetiştirmiştir.
  61. 61
    1881'de Osmanlı Devleti'nin iflasını açıklamasına ve sonrasında Düyûn-ı Umûmiye İdaresi'nin kurulmasına zemin hazırlayan belgenin adı nedir?
    Cevabı göster
    Muharrem Kararnamesi
    Bu kararname ile Osmanlı Devleti, dış borçlarını ödeyemeyeceğini resmen ilan etmiş ve devletin en önemli gelir kaynaklarının yönetimi alacaklı devletlerin temsilcilerinden oluşan Düyûn-ı Umûmiye'ye devredilmiştir.
  62. 62
    Sultan II. Abdülhamid döneminde, resim, heykel ve mimarlık gibi alanlarda akademik eğitim vermek amacıyla Osman Hamdi Bey tarafından 1882'de kurulan güzel sanatlar okulunun adı nedir?
    Cevabı göster
    Sanayi-i Nefise Mektebi
    Bu kurum, günümüzdeki Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi'nin temelini oluşturur ve Osmanlı'da modern sanat eğitiminin başlangıcı kabul edilir.
  63. 63
    Kırım Savaşı esnasında, 1853 yılında Rus Karadeniz donanmasının baskın yaparak Sinop limanındaki Osmanlı donanmasını tamamen imha ettiği olay nedir?
    Cevabı göster
    Sinop Baskını
    Bu olay, Kırım Savaşı'nın en trajik olaylarından biri olup İngiltere ve Fransa'nın Rusya'ya karşı savaşa girmesini hızlandıran önemli bir etken olmuştur.
  64. 64
    1858 yılında çıkarılan ve Osmanlı toprak sistemini (miri, mülk, vakıf) yeniden düzenleyerek özel mülkiyetin gelişiminde önemli bir rol oynayan kanun hangisidir?
    Cevabı göster
    Arazi Kanunnamesi
    Ahmet Cevdet Paşa'nın başkanlığındaki bir komisyon tarafından hazırlanan bu kanun, Tanzimat Dönemi'nin en önemli hukuki düzenlemelerinden biridir ve etkileri Cumhuriyet dönemine kadar uzanmıştır.
  65. 65
    Osmanlı Devleti'nde padişahın mutlak yetkilerini anayasal olarak ilk kez sınırlayan belge hangisidir?
    Cevabı göster
    Kanun-i Esasi (1876)
    Sened-i İttifak padişah yetkilerini sınırlayan ilk belge olsa da, anayasal nitelikteki ilk düzenleme I. Meşrutiyet ile birlikte ilan edilen Kanun-i Esasi'dir.
  66. 66
    Osmanlı Devleti'nde ilk telgraf hattı, 1855 yılında Kırım Savaşı esnasında askeri haberleşmeyi sağlamak amacıyla hangi güzergahta kurulmuştur?
    Cevabı göster
    İstanbul – Edirne – Varna
    Bu hat, savaş sırasında müttefikler olan İngiltere ve Fransa ile hızlı iletişim kurma ihtiyacından doğmuş ve Osmanlı'da modern telekomünikasyonun başlangıcı olmuştur.
  67. 67
    1877-78 Osmanlı-Rus Savaşı (93 Harbi) öncesinde, Balkanlardaki sorunları çözmek için Avrupalı devletlerin Osmanlı'ya sunduğu ancak Osmanlı tarafından egemenlik haklarına aykırı bulunduğu için reddedilen ve savaşın başlamasına neden olan protokol hangisidir?
    Cevabı göster
    Londra Protokolü (1877)
    Bu protokolün reddedilmesi, Rusya'nın Osmanlı Devleti'ne savaş ilan etmesi için aradığı diplomatik gerekçeyi oluşturmuştur.
  68. 68
    Giritli Rumların isyanları sonucunda, Sultan Abdülaziz döneminde adaya geniş imtiyazlar tanıyarak yatıştırma politikası izleyen ve adanın yönetim yapısını düzenleyen 1868 tarihli fermanın adı nedir?
    Cevabı göster
    Girit Nizamnamesi (Halepa Fermanı'nın öncülüdür)
    Bu nizamname, Girit'e vali yardımcısının Hristiyan olması, resmi yazışmalarda Rumcanın kullanılması gibi önemli ayrıcalıklar tanımıştır. Daha sonraki Halepa Fermanı (1878) bu hakları daha da genişletmiştir.
  69. 69
    Sultan Abdülmecid döneminde, devlet memurlarının ve subayların giymesi için Batı tarzında tasarlanan, kırmızı renkli ve püsküllü başlığın adı nedir?
    Cevabı göster
    Fes
    II. Mahmut döneminde getirilip yaygınlaştırılan fes, Tanzimat Dönemi'nde Osmanlı modernleşmesinin ve devletin resmi üniformasının en bilinen sembollerinden biri haline gelmiştir.
  70. 70
    1860 yılında Lübnan'da Dürzîler ve Marunîler arasında çıkan kanlı iç savaş sonrasında, Fransa'nın müdahalesiyle Lübnan'a özerk bir statü veren ve başına Hristiyan bir mutasarrıf atanmasını öngören nizamnamenin adı nedir?
    Cevabı göster
    Cebel-i Lübnan Nizamnamesi (1861)
    Bu düzenleme ile Lübnan, Avrupalı devletlerin garantörlüğünde, doğrudan İstanbul'a bağlı özerk bir sancak haline getirilmiştir. Bu statü I. Dünya Savaşı'na kadar devam etmiştir.
  71. 71
    1879'da Galata Bankerleri ile yapılan bir anlaşma uyarınca, devletin bazı gelirlerini yönetmek ve borçları ödemek için Düyûn-ı Umûmiye'den önce kurulan geçici mali komisyonun adı nedir?
    Cevabı göster
    Rüsum-u Sitte İdaresi
    Düyûn-ı Umûmiye'nin kurulmasından önce, altı temel devlet gelirine (tuz, tütün, ipek, alkollü içki, pul ve av balığı) el koyarak borç ödemesi yapmak amacıyla kurulan bu idare, borçlar sorununun ilk aşamalarından biridir.
  72. 72
    Sultan Abdülaziz döneminde, kız öğretmen yetiştirmek amacıyla 1870 yılında kurulan okulun adı nedir?
    Cevabı göster
    Darülmuallimat
    Tanzimat Dönemi'nde kızların eğitimi için açılan rüştiyelere (ortaokullara) kadın öğretmen sağlamak amacıyla kurulmuştur. Erkek öğretmen okulu olan Darülmuallimin'in kızlar için olan karşılığıdır.
  73. 73
    Tanzimat Dönemi'nde Fransız Ticaret Kanunu'ndan esinlenilerek hazırlanan ve 1850'de yürürlüğe giren modern ticaret kanununun adı nedir?
    Cevabı göster
    Kanunname-i Ticaret
    Bu kanun, Osmanlı'da ticaret hayatını modern esaslara göre düzenleyen ilk kapsamlı yasal metindir. Özellikle şirketler hukuku, kambiyo senetleri gibi konularda Batılı normları getirmiştir.
  74. 74
    "Vatan" ve "Hürriyet" kavramlarını eserlerinde sıkça kullanan, "Vatan Yahut Silistre" adlı tiyatro eseriyle halkı coşturan ve I. Meşrutiyet'in ilanında etkili olan Genç Osmanlı aydını kimdir?
    Cevabı göster
    Namık Kemal
    Namık Kemal, Genç Osmanlılar (Jön Türkler) hareketinin en önemli fikir adamlarından ve edebiyatçılarından biridir. Eserleriyle Osmanlı toplumunda vatanseverlik ve özgürlük düşüncelerinin yayılmasında büyük rol oynamıştır.
  75. 75
    1878 Berlin Antlaşması ile Osmanlı Devleti'nden ayrılarak Bulgaristan Prensliği'ne bağlanan, ancak yönetimi Osmanlı'ya bırakılan ve başına Hristiyan bir vali atanan özel statülü bölgenin adı nedir?
    Cevabı göster
    Doğu Rumeli
    Rusya'nın Ayastefanos Antlaşması ile kurduğu büyük Bulgaristan, Berlin Antlaşması ile üçe bölünmüştür. Doğu Rumeli, bu bölünme sonucu oluşturulan ve 1885'te Bulgaristan tarafından ilhak edilen özerk bir vilayettir.
  76. 76
    Yaptığı köklü reformlar ve Yeniçeri Ocağı'nı kaldırması gibi icraatları nedeniyle II. Mahmut'a verilen unvan nedir?
    Cevabı göster
    Adlî (Adaletli)
    II. Mahmut, saltanatı boyunca yaptığı köklü yeniliklerle Osmanlı Devleti'ni modernleştirmeye çalışmıştır. Bu nedenle kendisine 'adaletli' anlamına gelen 'Adlî' unvanı verilmiş ve şiirlerinde bu mahlası kullanmıştır.
  77. 77
    93 Harbi sırasında, Erzurum'daki Aziziye Tabyası'nın savunulmasında halka liderlik ederek büyük bir kahramanlık gösteren ve Rus işgalini geçici olarak durduran kadın kahraman kimdir?
    Cevabı göster
    Nene Hatun
    Rus ordusunun Erzurum'daki Aziziye Tabyası'nı ele geçirdiği haberi üzerine, küçük yaştaki çocuğunu evde bırakarak şehir halkıyla birlikte tabyaya koşan Nene Hatun, Türk kadınının vatan savunmasındaki fedakarlığının simgesi olmuştur.
  78. 78
    1868 yılında, Tanzimat reformları çerçevesinde modern bir temyiz mahkemesi olarak kurulan ve günümüzdeki Yargıtay'ın temelini oluşturan yüksek yargı organının adı nedir?
    Cevabı göster
    Divan-ı Ahkâm-ı Adliye
    Bu kurum, Şûrâ-yı Devlet (Danıştay) ile birlikte kurulmuştur. Hukuki davaların son inceleme merci olarak görev yapmış ve Osmanlı yargı sisteminin modernleşmesinde önemli bir adım olmuştur.
  79. 79
    Mısır Sorunu'nu çözmek için 1840'ta Avrupalı devletlerin katılımıyla toplanan ve Mısır valiliğinin babadan oğula geçmesi şartıyla Kavalalı'ya bırakıldığı konferans hangisidir?
    Cevabı göster
    1840 Londra Konferansı
    Bu konferansla Kavalalı Mehmet Ali Paşa'nın isyanı sona erdirilmiş, Mısır'a imtiyazlı bir statü verilmiş ve Osmanlı Devleti'nin Mısır üzerindeki hakimiyeti kağıt üzerinde de olsa yeniden tesis edilmiştir.
  80. 80
    Osmanlı Devleti'nde modern bankacılığın temelini atan ve İngiliz sermayesi ile 1856 yılında kurulan, daha sonra Fransız sermayesinin de katılımıyla adı değişen bankanın ilk adı nedir?
    Cevabı göster
    Bank-ı Osmani
    Kırım Savaşı sonrası artan para ihtiyacı ve dış borçlanma nedeniyle kurulan bu banka, 1863'te Fransız sermayesinin katılımıyla "Bank-ı Osmani-i Şahane" (Osmanlı Bankası) adını almış ve devlet bankası gibi görev yapmıştır.
  81. 81
    Sultan Abdülaziz döneminde, Osmanlı donanmasını güçlendirmek amacıyla halktan toplanan bağışlarla kurulan yardım cemiyetinin adı nedir?
    Cevabı göster
    Donanma Cemiyeti
    Bu cemiyet, donanmanın modernizasyonu için sivil bir girişim olarak önem taşır ve halkın devlete desteğinin bir göstergesidir.
  82. 82
    1869 yılında çıkarılan ve ilkokuldan üniversiteye kadar tüm eğitim sistemini modern bir yapıya kavuşturmayı amaçlayan, Osmanlı eğitim tarihinin en kapsamlı nizamnamesi hangisidir?
    Cevabı göster
    Maarif-i Umumiye Nizamnamesi
    Bu nizamname ile eğitim sistemi belirli kademelere ayrılmış (sıbyan, rüştiye, idadi, sultani, darülfünun), ders programları standartlaştırılmış ve modern bir eğitim yapısının temelleri atılmıştır.
  83. 83
    31 Mart Vakası'nı bastırmak için Selanik'ten İstanbul'a gelen ordunun adı ve bu ordunun kurmay başkanı kimdir?
    Cevabı göster
    Adı: Hareket Ordusu
    Kurmay Başkanı: Mustafa Kemal Atatürk
    Hareket Ordusu'nun komutanı Mahmut Şevket Paşa olsa da, kurmay başkanlığını geleceğin lideri Mustafa Kemal (o dönemde Kolağası rütbesiyle) yapmıştır. Bu olay, onun tarih sahnesine çıktığı önemli anlardan biridir.
  84. 84
    II. Mahmut döneminde, devlet memurlarını dış görünüş olarak Batılılaştırmak amacıyla cübbe ve sarık yerine giyilmesi zorunlu kılınan kıyafetler nelerdir?
    Cevabı göster
    Setre, pantolon ve fes
    Bu kıyafet reformu, devletin modern ve merkezi bir görünüme kavuşmasını amaçlayan "kılık kıyafet nizamnamesi" ile hayata geçirilmiştir.
  85. 85
    Tanzimat Dönemi'nde asayişi sağlamak amacıyla 1845'te kurulan ve günümüz Emniyet Genel Müdürlüğü'nün temelini oluşturan modern polis teşkilatının adı nedir?
    Cevabı göster
    Zaptiye Müşirliği (veya Zaptiye Teşkilatı)
    Bu teşkilat, şehirlerde güvenliği sağlamak ve suçla mücadele etmek için jandarma ve polisin görevlerini birleştiren bir yapı olarak kurulmuştur.
  86. 86
    1856 Islahat Fermanı'nın getirdiği "gayrimüslimlerin devlet memuru olabilmesi" ilkesi doğrultusunda, Maliye Nazırlığı (Bakanlığı) görevine getirilen ilk gayrimüslim Osmanlı vatandaşı kimdir?
    Cevabı göster
    Agop Kazazyan Paşa
    Ermeni asıllı Agop Kazazyan Paşa'nın bu önemli göreve atanması, Islahat Fermanı'nın uygulanmasına ve Osmanlıcılık fikrinin somut bir adımına örnek teşkil eder.
  87. 87
    Buharlı gemilerle Boğaziçi'nde yolcu ve yük taşımacılığı yapmak üzere 1851 yılında kurulan ilk resmi Osmanlı vapur işletmesinin adı nedir?
    Cevabı göster
    Şirket-i Hayriye
    Sultan Abdülmecid'in iradesiyle kurulan Şirket-i Hayriye, İstanbul'un deniz ulaşımını modernize eden önemli bir adımdır.
  88. 88
    1867 yılında çıkarılan bir kanunla, daha önce yasak olmasına rağmen hangi ilke doğrultusunda yabancı uyrukluların Osmanlı topraklarında mülk edinmesine izin verilmiştir?
    Cevabı göster
    Mütekabiliyet (Karşılıklılık) esası
    Bu kanuna göre, Osmanlı vatandaşlarına kendi ülkelerinde mülk edinme hakkı tanıyan devletlerin vatandaşları da Osmanlı'da mülk edinebilecekti. Bu, yabancı sermayenin ülkeye girişini kolaylaştırmıştır.
  89. 89
    1847'de Galata bankerleri tarafından kurulan, ancak devlet desteği ve resmi bir statüsü olmayan, Osmanlı tarihindeki ilk özel banka denemesi olarak kabul edilen kurumun adı nedir?
    Cevabı göster
    Bank-ı Dersaadet (İstanbul Bankası)
    Yabancı sermayeli Bank-ı Osmani'den (1856) önce kurulan bu yerel girişim, sermaye yetersizliği nedeniyle kısa ömürlü olsa da Osmanlı'daki ilk bankacılık tecrübesi olması açısından önemlidir.
  90. 90
    Osmanlı Devleti'nde, sanayiyi geliştirmek, esnafı teşkilatlandırmak ve yerli üretimi teşvik etmek amacıyla Mithat Paşa'nın öncülüğünde 1860'larda kurulan komisyonun adı nedir?
    Cevabı göster
    Islah-ı Sanayi Komisyonu
    Bu komisyon, sanayi sergileri düzenlemiş, gümrük vergilerinin yerli sanayiyi koruyacak şekilde ayarlanmasını savunmuş ve modern fabrikaların kurulması için çalışmalar yapmıştır.
  91. 91
    Kırım Savaşı'nın yaşandığı, Tanzimat ve Islahat Fermanlarının ilan edildiği dönemde tahtta olan Osmanlı padişahı kimdir?
    Cevabı göster
    Sultan Abdülmecid
    Abdülmecid, 1839-1861 yılları arasında hüküm sürmüş ve Batılılaşma reformlarının en yoğun olduğu Tanzimat Dönemi'nin simge padişahı olmuştur.
  92. 92
    II. Abdülhamid döneminde, Alman nüfuzunun Osmanlı Devleti'nde artmasına neden olan ve Berlin'i Basra Körfezi'ne bağlamayı hedefleyen stratejik demiryolu projesinin adı nedir?
    Cevabı göster
    Bağdat Demiryolu Projesi
    Bu proje, hem Alman ekonomik ve siyasi çıkarlarına hizmet etmiş hem de Osmanlı Devleti'nin imparatorluk içindeki ulaşım ve asker sevkiyatını kolaylaştırmayı amaçlamıştır.
  93. 93
    1839'da, Kavalalı Mehmet Ali Paşa'nın Mısır ordusu ile Osmanlı ordusu arasında gerçekleşen ve Osmanlı'nın ağır bir yenilgi alarak Mısır Sorunu'nu yeniden alevlendiren savaş hangisidir?
    Cevabı göster
    Nizip Muharebesi
    Bu yenilgi, II. Mahmut'un ölümünden hemen sonra gerçekleşmiş ve Avrupalı devletlerin müdahalesine yol açarak 1840 Londra Konferansı'nın toplanmasına neden olmuştur.
  94. 94
    XIX. yüzyılın sonlarında Osmanlıcılık ve İslamcılık fikir akımlarına bir alternatif olarak ortaya çıkan ve tüm Türkleri tek bir kültürel ve siyasi çatı altında birleştirmeyi amaçlayan fikir akımının adı nedir?
    Cevabı göster
    Türkçülük (veya Turancılık)
    Özellikle Rusya'daki Türk aydınlar arasında başlayıp Osmanlı'ya yayılan bu akım, Ziya Gökalp gibi düşünürlerle sistemleşmiş ve İttihat ve Terakki'nin önemli ideolojilerinden biri haline gelmiştir.
  95. 95
    1876 yılında Mithat Paşa, Hüseyin Avni Paşa ve Mütercim Rüştü Paşa gibi devlet adamlarının öncülük ettiği bir darbe ile tahttan indirilen Osmanlı padişahı kimdir?
    Cevabı göster
    Sultan Abdülaziz
    Abdülaziz'in tahttan indirilmesi, Osmanlı tarihinde bir padişahın 'hal' fetvası ile ve bürokrat-asker işbirliğiyle görevden alındığı önemli bir dönüm noktasıdır.
  96. 96
    Ahmet Cevdet Paşa başkanlığında hazırlanan Osmanlı Medeni Kanunu Mecelle, temel olarak hangi İslam hukuku ekolüne dayanmaktaydı ve özellikle hangi alanı kapsamı dışında bırakmıştı?
    Cevabı göster
    • Dayandığı Ekol: Hanefi Fıkhı
    • Kapsam Dışı Alan: Aile ve Miras Hukuku
    Mecelle, borçlar, eşya ve yargılama usulü gibi konuları düzenlerken; evlenme, boşanma ve miras gibi şahsi haller, her cemaatin kendi dini mahkemelerinin yetkisine bırakılmıştı.
  97. 97
    Tanzimat Fermanı'nın tüm Osmanlı tebaasına din ayrımı gözetmeksizin güvence altına almayı vadettiği üç temel hak, halk arasında yaygın olarak nasıl ifade edilmiştir?
    Cevabı göster
    Can, mal ve ırz (namus) güvenliği.
    Bu üç temel güvence, fermanın ruhunu oluşturmuş ve modern vatandaşlık haklarının temelini atmıştır. Devlet, vatandaşlarının yaşam, mülkiyet ve onurunu koruyacağını taahhüt etmiştir.
  98. 98
    1881'de ilan edilen Muharrem Kararnamesi ile Osmanlı Devleti'nin mali iflası resmileşmiş ve bu kararnamenin doğrudan bir sonucu olarak devletin ekonomik bağımsızlığını ortadan kaldıran hangi kurum kurulmuştur?
    Cevabı göster
    Düyûn-ı Umûmiye İdaresi (Genel Borçlar İdaresi)
    Bu idare, alacaklı Avrupalı devletlerin temsilcilerinden oluşuyordu ve tuz, tütün, ipek gibi devletin en önemli vergi gelirlerine el koyarak borçları tahsil etme yetkisine sahipti.
  99. 99
    II. Mahmut, maliyeyi modernize etmek amacıyla geleneksel Hazine-i Amire'nin yanı sıra Batı tarzı bütçe ve harcamaları yönetmek için hangi yeni hazineyi kurmuştur?
    Cevabı göster
    Maliye Hazinesi
    Bu reform, devlet gelir ve giderlerini daha düzenli bir şekilde kontrol altına almayı ve modern bir maliye bürokrasisi oluşturmayı amaçlayan adımlardan biriydi.
  100. 100
    II. Mahmut döneminde, Asâkir-i Mansûre-i Muhammediyye ordusuna modern eğitimli subay ve hekim yetiştirmek amacıyla kurulan iki önemli okul hangileridir?
    Cevabı göster
    • Subay için: Mekteb-i Harbiye (Harp Okulu)
    • Hekim için: Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane (Askeri Tıp Okulu)
    Bu okullar, Batı tarzı eğitimin askeri alanda kurumsallaşmasının en önemli örnekleridir ve modern Türk ordusunun ve tıp eğitiminin temellerini atmışlardır.